Yapay Zeka Yeteneklerimizi Köreltiyormuş, Bilimsel Olarak Kanıtlandı

ABD’de sağlık çalışanları arasında yapılan bir ankete göre, hemşirelerin %70’i ve doktorların %77’si yapay zekâya aşırı bağımlılık nedeniyle mesleki becerilerini kaybetmekten endişe duyuyor.

Ve korkuları haksız olmayabilir.

Polonya’da, kariyerleri boyunca en az 2.000 kolonoskopi yapmış deneyimli uzmanlar üzerinde yapılan bir çalışmada, gerçek zamanlı görüntü analizi yapan ve kanser öncesi bağırsak lezyonlarını işaretleyen yapay zekâ sistemi bazı günlerde kullanıldı, bazı günlerde kullanılmadı.

Sonuç şaşırtıcıydı.

Yapay zekâ kullanılmadan önceki üç ayda uzmanlar, kolonoskopilerin %28,4’ünde en az bir adenom tespit ediyordu.

Ancak sisteme alıştıktan sonra, yapay zekâ desteği olmadan yaptıkları işlemlerde bu oran %22,4’e geriledi.

Geçen yıl The Lancet Gastroenterology and Hepatology’de yayımlanan çalışma, en deneyimli profesyonellerin bile yapay zekâya bağımlı hale geldikçe performans kaybı yaşayabileceğini gösterdi.

Araştırmacılar, sürekli yapay zekâ desteğinin klinisyenleri “yapay zekâ yardımı olmadan bilişsel kararlar alırken daha az motive, daha az odaklanmış ve daha az sorumlu” hale getirebileceğini düşünüyor.

Oslo Üniversitesi’nden Dr. Yuichi Mori uyarıyor:

“Şu anda beceri kaybına karşı kesin bir çözüm yok. Önümüzdeki on yılda bu konu çok önemli bir araştırma alanı olacak.”

Benzer bir endişe yazılım dünyasında da ortaya çıktı.

Anthropic araştırmacıları tarafından yapılan rastgele kontrollü deneyde, 52 yazılım mühendisine temel bir kodlama görevi verildi. Tüm katılımcılar internette arama yapabildi ve talimatlara erişebildi. Ancak katılımcıların yarısına ayrıca bir yapay zekâ asistanı kullanmaları önerildi.

Araştırmalar henüz başlangıç aşamasında olsa da, bilim insanları “beceri kaybı” (skill atrophy) olgusunun tıp, bilgisayar bilimi ve diğer alanlarda ortaya çıkmaya başladığını düşünüyor.

Syracuse Üniversitesi’nden bilgi bilimci Kevin Crowston’un sözleri belki de tartışmanın özünü özetliyor:

“İnsanların hangi becerilerini korumak istedikleri ve hangilerini yapay zekâ araçlarına devretmeye hazır oldukları konusunda öz eleştiri yapmaları gerekiyor.”

Belki de asıl soru şu:

Yapay zekâ insanın yerini alacak mı?

Yoksa biz, kullanmadığımız yeteneklerimizi yavaş yavaş ona mı bırakacağız?