Mimarlar Odası’ndan “Lodos” Uyarısı
Bursa’da geçtiğimiz günlerde yaşanan şiddetli lodosun ardından TMMOB Mimarlar Odası Bursa Şubesi’nden sert bir açıklama geldi. Hasarların çoğunun yeni binalarda oluşmasına dikkat çeken Oda, yapı denetim eksikliklerini ve “usta eliyle” yapılan izinsiz müdahaleleri işaret etti.
Bursa’nın bitmeyen sınavı lodos, kentin yapı stoğundaki “teknik hataları” bir kez daha su yüzüne çıkardı. TMMOB Mimarlar Odası Bursa Şubesi, kentte uçan çatılar, savrulan balkon korkulukları ve dökülen cephe kaplamaları üzerine yaptığı inceleme sonuçlarını kamuoyuyla paylaştı.
Yeni Binalarda “Bağlantı” Sorunu
Mimarlar Odası’nın açıklamasında en dikkat çekici nokta, hasar gören yapıların büyük bir kısmının yeni yapılmış binalar olmasıydı. Oda yönetimi, mevzuatın deprem kadar rüzgâr yüklerini de hesaplamayı zorunlu kıldığını hatırlatarak şu soruları gündeme taşıdı:
Proje aşamasında çevresel etkiler (rüzgâr yükü vb.) yeterince gözetiliyor mu? Uygulama sırasında kullanılan malzeme kalitesi ve bağlantı detayları standartlara uygun mu? Yapı denetim mekanizması, dış cephe ve çatı gibi “tali” görülen unsurlarda ne kadar etkin?
Usta Eliyle Yapılan Müdahaleler Risk Saçıyor
Açıklamada, binalara sonradan eklenen izinsiz yapılar için de ayrı bir parantez açıldı. Uzman görüşü ve statik proje olmaksızın, genellikle sadece usta bilgisiyle yapılan;
Metal çatılar, Çatı yükseltmeleri, Ek balkon kaplamaları gibi müdahalelerin rüzgâr yükü altında birer “uçan tabuta” dönüştüğü vurgulandı.
“Lodos Olağan, Hasarlar Olağan Dışı”
Mimarlar Odası, lodosun Bursa için şaşırtıcı bir doğa olayı olmadığını ifade ederek, “Olağan doğa koşullarının, olağan dışı yapısal hasarlara yol açması kabul edilemez” dedi. Can ve mal güvenliğinin tesadüflere bırakılmaması gerektiği belirtilen açıklamada şu çözüm önerileri sıralandı:
Yapı denetim sistemi daha nitelikli ve bağımsız hale gelmeli. Çatı ve cephe elemanları, yapının taşıyıcı sistemi kadar kritik birer güvenlik unsuru olarak görülmeli. Kamu yararını önceleyen, teknik detayları atlamayan bir yapı üretim süreci tesis edilmeli.